Türkiye’de ölen birinin mirasçıları arasında bir Japon vatandaşı varsa, mirasçılık belgesinden tapudaki intikale kadar her adımda yabancı unsur kuralları devreye girer. Japon mirasçının belgeleri de Türk makamına apostil ve noter onaylı Türkçe tercümeyle gider.
Zincirin adımları
- Uygulanacak hukuk belirlenir.
- Japon mirasçının kimliğini ve soy bağını gösteren Japon belgeleri alınır ve apostillenir.
- Türkçe tercüme Türkiye’de noter yeminli tercümana yaptırılır ve noter onayı alınır.
- Mirasçılık belgesi mahkemeden istenir.
- Taşınmaz varsa tapuda intikal için yabancı edinim kuralları kontrol edilir.
Noter bu belgeyi veremez
Noterlik Kanununun 71/A maddesi notere mirasçılık belgesi verme yetkisi tanır. Ancak 71/B maddesi, belge yabancılar tarafından talep edilirse, işin yargılama gerektirmesi ya da nüfus kayıtlarının yetmemesi hallerinde noterin bu belgeyi veremeyeceğini söyler. Japon mirasçının katıldığı talep bu yüzden sulh hukuk mahkemesine gider.
Hangi hukuk
Milletlerarası özel hukuk kanununun 20. maddesi mirası ölenin millî hukukuna bağlar. Ölen Türk vatandaşıysa miras Türk hukukuna, ölen Japon vatandaşıysa Japon hukukuna göre açılır. Türkiye’deki taşınmazlara ise her durumda Türk hukuku uygulanır.
Hangi mahkeme
Kanunun 43. maddesine göre mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye’deki son yerleşim yeri mahkemesinde görülür. Son yerleşim yeri Türkiye’de değilse terekeye dahil malların bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir. Japonya’da yaşamış bir kişinin Türkiye’deki malları için ikinci kural önem taşır.
Japon mirasçının belgeleri
Japon mirasçı kimliğini pasaportla, ölen kişiyle soy bağını ise kütük örnekleriyle gösterir. Belediyenin düzenlediği kütük örneği Japonya Dışişleri Bakanlığında düzenlenmesinden itibaren üç ay içinde apostillenir. Türkiye’de noter yeminli tercümanca çevrilip noterce onaylanan örnek, mahkeme dosyasına girer.
Ölen Japonsa
Ölen kişi Japon vatandaşıysa mirasçılar, doğumundan ölümüne kadar kaydedildiği bütün kütüklerle gösterilir. Bu dosyada kapanmış ve eski biçimdeki kütükler de yer alır ve her biri ayrı çevrilir. Ölümün Japon kütüğüne bildirimi Türkiye’de ölen Japon vatandaşı sayfasındadır.
Tapuda yabancı mirasçı
Tapu Kanununun 35. maddesi, yabancı gerçek kişilerin Türkiye’de ancak Cumhurbaşkanınca belirlenen ülkelerin vatandaşı olmaları halinde ve kanuni sınırlamalara uyarak taşınmaz edinebileceğini söyler. Edinilen taşınmazların toplam alanı ilçenin özel mülkiyete konu yüzölçümünün yüzde onunu ve kişi başına ülke genelinde otuz hektarı geçemez. Japon mirasçı adına intikal öncesinde bu şartlar tapu müdürlüğünde kontrol edilir.
Japonya’dan vekâlet
Japon mirasçı Türkiye’ye gelemiyorsa işlemleri bir vekil yürütür. Vekâletname Japonya’da Türk temsilciliğinde ya da Japon noterinde düzenlenebilir ve iki yolun onay zinciri farklıdır. Ayrıntı Japonya’da düzenlenen vekâletname sayfasındadır.