Japon para birimi 円 (en) ile yazılır ve Latin yazımda yen diye bilinir. Japonca faturalarda, sözleşmelerde ve fiyat listelerinde tutarın yanında vergi durumunu gösteren kısa ibareler bulunur ve bu ibareler tutarın anlamını değiştirir.
Birimin iki yazımı
Tutar Japonca metinde ya sayının arkasına yen kanjisi yazılarak ya da sayının önüne yen işareti konarak gösterilir. Latin harfli belgelerde JPY kısaltması da kullanılır. Çeviride birim tek bir biçimde, örneğin “yen” ya da “JPY” olarak yazılır ve belge boyunca aynı kalır.
Vergi dahil ve hariç
Japonca fiyatlarda vergi dahil tutar 税込 (zeikomi), vergi hariç tutar 税抜 (zeinuki) ya da 税別 (zeibetsu) ile gösterilir. Araştırmamızda incelediğimiz Japon çeviri şirketlerinden biri fiyatlarını vergi hariç, başka biri vergi dahil yayımlıyordu. İki tutar yan yana karşılaştırılırken bu ibare atlanırsa karşılaştırma yanlış olur.
Çeviride ibare
Çeviride vergi ibaresi tutarın hemen yanında, “vergi dahil” ya da “vergi hariç” diye açıkça yazılır. İbare belgenin başka bir yerinde, örneğin tablonun altındaki bir notta duruyorsa, çeviride de aynı yerde ve aynı kapsamla verilir. Tüketim vergisinin Türkçedeki karşılığı konusunda KDV benzetmesi yapılabilir ama iki vergi aynı değildir.
Büyük tutarların yazımı
Japonca resmî yazımda büyük tutarlar Arap rakamı ve man, oku gibi kanji birimleriyle birlikte yazılabilir. Bu birimler dörder hane grupladığı için tutarın Türkçeye çevrilmesinde on kat hata riski vardır. Birimlerin okunuşu man ve oku sayfasında anlatılır.
Senet ve makbuzda kanji
Senetlerde ve el yazısı makbuzlarda tutar zaman zaman değiştirilmesi zor rakam karakterleriyle ve tutarın başına ve sonuna konan kalıp sözcüklerle yazılır. Bu sözcükler tutarın başka bir rakam eklenerek büyütülmesini önlemeye yöneliktir. Çeviride kalıp sözcükler karşılanmaz, tutar tek ve açık bir sayıyla yazılır.
Rakamla ve yazıyla iki kez
Japonca sözleşmelerde tutar bazen hem rakamla hem kanji sözcüklerle iki kez yazılır. İki yazım birbirini tutmuyorsa hangisinin esas alınacağını sözleşmenin kendi hükmü belirleyebilir. Çeviride iki yazım da aktarılır ve aralarında fark varsa bu, çevirmen notuyla gösterilir.
Kur çevirisi yapılmaz
Resmî belge çevirisinde yen tutarı Türk lirasına ya da avroya çevrilmez; belgedeki para birimi korunur. Kur çevirisi belgenin aslında olmayan bir bilgi ekler ve hangi günün kurunun kullanıldığı sorusunu doğurur. Türk kurumu karşılık istiyorsa bunu kendi kuralına göre hesaplar.
Fiyat birimiyle karışmasın
Japon çeviri pazarında fiyat, kaynak metin Japoncaysa karakter başına, kaynak yabancı dildeyse sözcük başına verilir. Bu birim farkı bir Japon teklifini Türk teklifleriyle karşılaştırmayı zorlaştırır. Büromuzun fiyatlandırma biriminin nasıl hesaplandığı Japonca çeviri fiyatı sayfasında anlatılır.