Japon bir iş ortağıyla yürütülen işin büyük kısmı yazışmayla ilerler. Japonca iş yazışması, Türkçe iş yazışmasından belirgin biçimde farklı kalıplar kullanır. Bu sayfa yazışma çevirisinde bu kalıpların nasıl ele alındığını anlatır.
Saygı dili
Japoncada saygı, fiillerin ve kalıpların değişmesiyle ifade edilir: karşı tarafın eylemini yücelten biçimler, kendi eylemini alçakgönüllü anlatan biçimler ve genel nezaket biçimleri ayrı ayrı vardır. Türkçeden Japoncaya çeviride hangi düzeyin seçileceği, yazışan kişilerin konumuna ve ilişkinin niteliğine göre belirlenir.
Hitap
Japonca iş yazışmasında kişilere adlarının sonuna eklenen bir saygı ekiyle, kurumlara ise ayrı bir ekle hitap edilir. Yazışmanın başında önce şirketin adı, sonra bölümü, sonra kişinin unvanı ve adı yazılır. Türkçeden Japoncaya çeviride bu sıra kurulur; Japoncadan Türkçeye çeviride ise Türkçenin yerleşik hitabı kullanılır.
Açılış ve kapanış kalıpları
Japon iş e-postaları çoğunlukla ilişkiye teşekkür eden bir açılış cümlesiyle başlar ve işbirliği dileyen bir kapanış cümlesiyle biter. Bu cümlelerin kelimesi kelimesine Türkçe çevirisi yapay görünür. Japoncadan Türkçeye çeviride bu kalıplar Türkçedeki karşılık gelen nezaket cümlesiyle verilir; Türkçeden Japoncaya çeviride ise eksiksiz eklenir.
Mektuplarda mevsim cümlesi
Kâğıt üzerindeki resmî Japon mektuplarında giriş bölümünde mevsime değinen bir selamlama cümlesi bulunabilir. Bu cümle bir bilgi taşımaz ama mektubun resmiyet düzeyini gösterir. Çeviride kısaltılmadan, bir selamlama cümlesi olarak aktarılır.
Dolaylı anlatım
Japonca iş yazışmasında olumsuz bir yanıt çoğunlukla açıkça söylenmez; “değerlendireceğiz” ya da “zor olabilir” gibi ifadeler bir reddi anlatabilir. Çeviri bu ifadeleri sözcük anlamıyla verir ve gerekiyorsa çevirmen notuyla bağlamını açıklar. Anlamı yorumlayıp kesin bir “hayır”a çevirmek çevirmenin işi değildir.
Saat farkı ve hız
Japonya ile Türkiye arasındaki saat farkı altı saattir. Japon tarafından gelen bir e-posta Türkiye’de sabah okunur; yanıtın aynı gün Japon mesai saatine yetişmesi için çevirinin kısa sürede yapılması gerekebilir. Düzenli yazışma trafiği olan işlerde bu tempo teklifte ayrıca kararlaştırılır.
Unvanlar
Japonca yazışmada kişinin unvanı imza bloğunda ayrıca yazılır ve hitap bu unvana göre kurulur. Çeviride unvanlar terim sözlüğündeki karşılıklarla verilir ve yazışma boyunca aynı kalır. Bir kişinin unvanı değiştiğinde bu değişiklik sonraki yazışmalara da yansıtılır.
Ekler
Yazışmaların ekinde teklifler, çizimler ve tablolar bulunur. Ek, yazışmanın kendisinden ayrı bir belge olarak ele alınır ve miktarı ayrıca ölçülür.
İlgili sayfalar
Şirkete özgü unvan ve bölüm adlarının sabitlenmesi Japonca terim sözlüğü sayfasında anlatılır.